Yuxu: различия между версиями

Материал из Академия Корана
Перейти к навигации Перейти к поиску
Нет описания правки
Нет описания правки
Строка 23: Строка 23:


Peyğəmbər {{сас}} demişdir: "Yuxu görüntüsü üç cür olur: Allahdan gələn yuxu görüntüsü, insanı məyus etmək məqsədilə şeytandan gələn yuxu görüntüsü və insanın ayıq vaxtı düşündüyünün sonra yuxuda görməsi ilə bağlı olan yuxu görüntüsü" <ref>{{аль-Бухари|№=6499}}</ref><ref>{{Муслим|№=4200}}</ref>. Bu hədis əsasında müsəlman alimləri yuxu görüntülərini növbəti kateqoriyalara bölür:
Peyğəmbər {{сас}} demişdir: "Yuxu görüntüsü üç cür olur: Allahdan gələn yuxu görüntüsü, insanı məyus etmək məqsədilə şeytandan gələn yuxu görüntüsü və insanın ayıq vaxtı düşündüyünün sonra yuxuda görməsi ilə bağlı olan yuxu görüntüsü" <ref>{{аль-Бухари|№=6499}}</ref><ref>{{Муслим|№=4200}}</ref>. Bu hədis əsasında müsəlman alimləri yuxu görüntülərini növbəti kateqoriyalara bölür:
* rəhmani — ilahi yuxu. Bu növ yuxu görüntülərini həqiqi adlandırırlar. Belə yuxular mələklər vasitəsilə Allahdan gələn əsl təlqinlərdir. Peyğəmbər ﷺ onlara mübəşşirat ("xoş xəbər gətirənlər") adını vermişdir. O demişdir ki, hərçənd peyğəmbərlərin gəlişi başa çatmış, ancaq mübəşşirat, yəni müsəlmanların həqiqi yuxuları qalmışdır <ref name="Бухари" /><ref name="Муслим" >{{Муслим|}}</ref>. Bu yuxular insanlar üçün yol göstərən olacaq və onların yolunu işıqlandıracaq.
* rəhmani — ilahi yuxu. Bu növ yuxu görüntülərini həqiqi adlandırırlar. Belə yuxular mələklər vasitəsilə Allahdan gələn əsl təlqinlərdir. Peyğəmbər {{сас}} onlara mübəşşirat ("xoş xəbər gətirənlər") adını vermişdir. O demişdir ki, hərçənd peyğəmbərlərin gəlişi başa çatmış, ancaq mübəşşirat, yəni müsəlmanların həqiqi yuxuları qalmışdır <ref name="Бухари" /><ref name="Муслим" >{{Муслим|}}</ref>. Bu yuxular insanlar üçün yol göstərən olacaq və onların yolunu işıqlandıracaq.
* şeytani — şeytan yuxusu. Bu şeytan tərəfindən qorxutma, yalan və həvəsoyatma nəticəsində yaranmış yalançı yuxulardır. Onlar insanları pislik eləməyə itələyirlər. Belə yuxuları başqalarına danışmaq və yozmaq tövsiyə edilmir.
* şeytani — şeytan yuxusu. Bu şeytan tərəfindən qorxutma, yalan və həvəsoyatma nəticəsində yaranmış yalançı yuxulardır. Onlar insanları pislik eləməyə itələyirlər. Belə yuxuları başqalarına danışmaq və yozmaq tövsiyə edilmir.


• nəfsani — bizim qəlbimizin tünd tərəfinin (nəfs) törəməsi olan yuxudur. Belə yuxular gündəlik qayğılar, ehtiraslar və boş xəyallar təsiri altında, həmçinin insanın yuxu zamanı məruz qaldığı xarici təsirlərin nəticəsində yaranır. {{Ссылка|url=http://islam-today.ru/veroucenie/3-vida-snov-s-tocki-zrenia-islama/|title=3 вида снов с точки зрения Ислама|site=Islam-Today.ru|info=Ислам Сегодня|дата=|name="3-vida"}}<ref name="IslamQA" />
* nəfsani — bizim qəlbimizin tünd tərəfinin (nəfs) törəməsi olan yuxudur. Belə yuxular gündəlik qayğılar, ehtiraslar və boş xəyallar təsiri altında, həmçinin insanın yuxu zamanı məruz qaldığı xarici təsirlərin nəticəsində yaranır. {{Ссылка|url=http://islam-today.ru/veroucenie/3-vida-snov-s-tocki-zrenia-islama/|title=3 вида снов с точки зрения Ислама|site=Islam-Today.ru|info=Ислам Сегодня|дата=|name="3-vida"}}<ref name="IslamQA" />


İmam İbn Həcər əl-Asqaləni demişdir ki, bütün yuxular iki növə bölüşür:
İmam İbn Həcər əl-Asqaləni demişdir ki, bütün yuxular iki növə bölüşür:
• röya sadiqə — peyğəmbərlərə və möminlər sırasından onların yolunu gedənlərə xas olan həqiqi yuxulardır. Bəzən belə yuxuları başqa insanlar görə bilər (məsələn, imansız çarın gördüyü və Yusif peyğəmbərin {{ас}}) ona yozduğu həqiqi yuxu). Yuxuda görülmüşlərə uyğun olaraq gerçəkləşən yuxu görüntüləri həqiqi adlanır. Ən yaxşı dini yuxulardan biri möminin yuxuda Məhəmmədi peyğəmbəri {{сас}}görməsidir. Hədisdə deyilir: "Kim yuxuda məni görmüşsə, o kəs həqiqətən məni görmüşdür, şeytan mənim cildimdə görünə bilməz". Başqa deyimdə sahabə Əbu Hüreyrə deyir: "Mən eşitdim ki, Peyğəmbər {{сас}} dedi: „Yuxuda məni görən kəs gerçəkdə də görəcək, şeytan isə mənim görünüşümü ala bilməz” <ref>{{аль-Бухари|№=[http://www.islamnews.ru/hadith/?cat=36751 2084]}}</ref>.
* röya sadiqə — peyğəmbərlərə və möminlər sırasından onların yolunu gedənlərə xas olan həqiqi yuxulardır. Bəzən belə yuxuları başqa insanlar görə bilər (məsələn, imansız çarın gördüyü və Yusif peyğəmbərin {{ас}}) ona yozduğu həqiqi yuxu). Yuxuda görülmüşlərə uyğun olaraq gerçəkləşən yuxu görüntüləri həqiqi adlanır. Ən yaxşı dini yuxulardan biri möminin yuxuda Məhəmmədi peyğəmbəri {{сас}} görməsidir. Hədisdə deyilir: "Kim yuxuda məni görmüşsə, o kəs həqiqətən məni görmüşdür, şeytan mənim cildimdə görünə bilməz". Başqa deyimdə sahabə Əbu Hüreyrə deyir: "Mən eşitdim ki, Peyğəmbər {{сас}} dedi: „Yuxuda məni görən kəs gerçəkdə də görəcək, şeytan isə mənim görünüşümü ala bilməz” <ref>{{аль-Бухари|№=[http://www.islamnews.ru/hadith/?cat=36751 2084]}}</ref>.




Строка 37: Строка 37:
:# insanın ayıq vaxtı haqqında düşündüyü və ya arzu etdiyi şeyləri yuxusunda görməsi. Və ya onun adətən ayıq vaxtı yaşadığı hadisələrin yuxusuna girməsi, və ya onun daha çox olduğu əhval-ruhiyyəsinə uyğun yuxu görməsi. Yuxular çox vaxt gələcəyə, bir çox hallarda — indiki zamana və nadir hallarda keçmişə toxunur <ref>{{китаб|Ибн Хаджар аль-Аскаляни|Фатх аль-Бари|12/352—354}}</ref><ref name="IslamQA" />.
:# insanın ayıq vaxtı haqqında düşündüyü və ya arzu etdiyi şeyləri yuxusunda görməsi. Və ya onun adətən ayıq vaxtı yaşadığı hadisələrin yuxusuna girməsi, və ya onun daha çox olduğu əhval-ruhiyyəsinə uyğun yuxu görməsi. Yuxular çox vaxt gələcəyə, bir çox hallarda — indiki zamana və nadir hallarda keçmişə toxunur <ref>{{китаб|Ибн Хаджар аль-Аскаляни|Фатх аль-Бари|12/352—354}}</ref><ref name="IslamQA" />.


== Хадисы об отношении верующего к сновидениям ==
== Möminin yuxu görüntülərinə münasibəti haqqında hədislər ==
* Имам аль-Бухари приводит хадис от Абу Са‘ида аль-Худри {{ра}}, что он слышал, как Пророк {{сас}} сказал: «''Если кто-либо из вас увидит благоприятный сон, то, поистине, он исходит от Аллаха, и пусть он воздаст хвалу Аллаху за него и расскажет о нём [[друзья]]м. А если увидит неблагоприятный сон, то он исходит от шайтана, и пусть он попросит у Аллаха защиты от зла этого сна и не упоминает о нём никому, и тогда он не принесет ему [[вред]]''а».
 
* Ат-Тирмизи и другие привели хадис от Абу Хурайры {{ра}}, который передал, что Пророк {{сас}} сказал: «''Если кто-либо из вас увидит хороший сон, то пусть растолкует и расскажет его. А если увидит плохой сон, то пусть не ищет его толкования и не рассказывает его''».
* İmamı əl-Buxari Əbu Səid əl-Xudridən {{ра}} hədis gətirir ki, o, Peyğəmbərin {{сас}} bunları dediyini eşitmiş olub: "Əgər sizdən kimsə xoş yuxu görərsə, o zaman, o, həqiqətən, Allahdan gəlir, və qoy o, ona görə Allaha şükür eləsin və onu dostlarına danışsın. Əgər kimsə xoş olmayan yuxu görərsə, o zaman o, şeytandan gəlir, və qoy o, Allahdan onu bu yuxunun şərindən qorumasını diləsin və onu heç kəsə danışmasın, və o zaman o, ona heç bir ziyan gətirməyəcək".
* Имамы аль-Бухари и Муслим приводят от Абу Саляма {{ра}} хадис, в котором он говорит: «Я видел сны, которые всегда вызывали во мне болезнь, пока я не услышал слова Пророка {{сас}}: „''Хороший сон — от Аллаха, и если кто-либо из вас увидит приятный сон, то пусть не рассказывает о нём никому, кроме того, кого он любит и кому хочет рассказать. Если же увидит неприятный сон, то пусть попросит защиты у Аллаха от зла этого сна и зла шайтана, пусть поплюёт влево 3 раза и никому не говорит о нём, ибо только тогда он не принесёт ему вреда''“», а хадисе от Муслима говорится: «''…и если он увидит хороший сон, то пусть обрадуется ему, и не рассказывает его никому, кроме любимого человека''».
 
* Муслим приводит от Джабира {{ра}} хадис, в котором Пророк {{сас}} говорит: «''Если кто-нибудь из вас увидит сон, который ему неприятен, то пусть 3 раза поплюёт влево и попросит у Аллаха защиты от шайтана и затем перевернётся с одного бока на другой''».
* Ət-Tirmizi və başqaları Əbu Hüreyrədən {{ра}} hədis gətirir ki, o, Peyğəmbərin {{сас}} dediyini çatdırır: "Əgər sizdən kimsə yaxşı yuxu görərsə, qoy onu yozsun və danışsın. Əgər pis yuxu görərsə, qoy onun yozumunu aramasın və onu danışmasın".
* Муслим также приводит хадис от Абу Хурайры {{ра}}: «''Если кто-либо из вас увидит во сне то, что ему неприятно, то пусть встанет и, сделав [[омовение]], совершит молитву (намаз) и никому его не рассказывает''»{{Ссылка|автор= Рамазанов, А.|url=http://as-salam.ru/content/story/3799|title=А что будет, если во сне увидеть … ?|site=As-salam.ru|info=Ассалам|дата=18.11.2016}}.
 
* İmamlar əl-Buxari və Müslüm Əbu Səlamdan {{ра}} hədis gətirirlər ki, orada o deyir: "Mən yuxular görürdüm ki, onlar həmişə mənim xəstələnməyimə səbəb olurdu, ta o vaxtadək ki, mən Peyğəmbərin  {{сас}} sözlərini eşitdim: ''Yaxşı yuxu Allahdandır və əgər sizdən kimsə xoş yuxu görərsə, qoy onu özü sevdiyi və danışmaq istədiyi kəslərdən başqa heç kəsə danışmasın. Əgər xoşagəlməz yuxu görərsə, qoy Allahdan onu bu yuxunun şərindən və şeytanın şərindən qorumasını diləsin, 3 dəfə sola tüpürsün və heç kəsə onu danışmasın, çünki yalnız o zaman o, ona ziyan gətirməyəcək''. Müslümdən gələn hədisdə isə deyilir: ''... və əgər o, yaxşı yuxu görərsə, qoy ona sevinsin və onu sevdiyi insandan başqa heç kəsə danışmasın''.
 
* Müslüm Cabirdən {{ра}} hədis gətirir ki, orada Peyğəmbər {{сас}} deyir: ''Əgər sizdən kimsə xoşuna gəlməyən yuxu görərsə, qoy 3 dəfə sola tüpürsün və Allahdan onu şeytandan qorumasını diləsin və sonra bir böyürdən o birinə çevrilsin''.
 
* Müslüm həmçinin Əbu Hüreyrədən {{ра}} hədis gətirir: " Əgər sizdən kimsə ona xoş olmayan yuxu görərsə, qoy qalxsın, dəstəmaz alsın, dua eləsin (namaz qılsın) və onu heç kəsə danışmasın". {{Ссылка|автор= Рамазанов, А.|url=http://as-salam.ru/content/story/3799|title=А что будет, если во сне увидеть … ?|site=As-salam.ru|info=Ассалам|дата=18.11.2016}}.
 


== Суждение ислама о сновидениях ==
== Суждение ислама о сновидениях ==

Версия от 06:32, 10 февраля 2018

Yuxu görüntüsü, yuxu (ər. اَلرُّؤْيَا — ər-röya‎) — yuxuda görülənlərdir; yuxu zamanı baş verən bir sıra fikirlər, obrazlar və ya emosiyalar.

Quranda

Quranda yuxu görüntülərini işarələmək üçün dörd müxtəlif ifadə istifadə olunur: • röya ((رُؤْيا‎)) Quranda altı dəfə işlənir; [1]; • mənəm (مَنَام‎) dörd dəfə rast gəlir, iki dəfə "yuxu" mənasında [2] və iki dəfə "yuxu görüntüsü" mənasında [3]; • buşra (بُشْرَى‎), "xoş xəbərlər" deməkdir, bir halda "yuxu görüntüsü" kimi izah edilir [4]. Bütün bu üç söz yaxşı yuxuları ifadə edir. • Quranda pis yuxuları işarələmək üçün xülm (حُلْم‎) sözü istifadə olunur. Bu sözə iki dəfə rast gəlinir və hər iki dəfə “adqasu ahləm” (أَضْغَاثُ أَحْلَام‎) söz birləşməsində, "əlaqəsiz, qarışıq yuxular" anlamına gəlir [5]. Bu on qeyddən dördü Yusif (İosif) peyğəmbərlə (мир ему) bağlıdır [6]; ikisi - İbrahim (Avraam)(мир ему) peyğəmbərlə [7]; qalan istinadlar İslamın əsaslarıyla bağlı məsələlərə aiddir [8]. • İslamda həmçinin “röya sadiqə” termini mövcuddur — həqiqi ( və ya qabağı görən), Quranda deyildiyi kimi, ilahi vəhylərin nazil olmağa başlamasını qabaqcadan xəbər verən peyğəmbərlər yuxusu deməkdir: « Allah Öz Elçisinin həqiqət kimi gördüyü yuxusunu gerçəyə çevirdi [48:27] ».


Sünnədə

Peyğəmbərin arvadı Aişədən (да будет доволен ею Аллах) gəlir ki, İlahi vəhy xoş yuxulardan başlandı və belə olmamışdır ki, Peyğəmbər yuxu görsün, o isə sonra sübh şəfəqi kimi həqiqət olmasın [9][10].

Peyğəmbər ﷺ həqiqi yuxuları Allahın Öz qullarına yolladığı xoş xəbər kimi xarakterizə etmişdi. Hədisdə deyilir: "Möminin yuxusu peyğəmbərliyin qırx altı hissəsindən biridir" [11][12]. Bəzi alimlər demişdir ki, peyğəmbərliyin müddəti 23 il davam etmişdi, onun birinci yarımili ərzində (yəni 1/46) vəhylər Peyğəmbərin ﷺ yuxuda gördüyü yuxu görüntüləri vasitəsilə gəlirdi. Başqa hədisdə deyilir: "həqiqi yuxu Allahdandır"[13].

O ki qaldı xoşagəlməz yuxulara, Peyğəmbərin ﷺ sözlərinə görə, onlar şeytandandır . Peyğəmbər ﷺ demişdi: "Pis yuxu [əl-xülm] şeytandandır"[13][14]. Peyğəmbərin ﷺ sözlərinə əsasən, Qiyamət gününə yaxın müsəlmanın az qala bütün yuxuları gerçək olacaq [15]. Bu peyğəmbərlik və onun təsiri dövrünün uzaqlığı ilə izah olunur. Şad xəbər gətirən və ya dində səbrə və mətinliyə çağıran yuxular möminlər üçün qismən kompensasiya olacaq. Sahabələrin dövründən sonra baş verən möcüzəli hadisələr (kəramət) də imanın möhkəmləndirilməsində eyni əhəmiyyətə malikdir. Sahabələr kəramətə və həqiqi yuxulara ehtiyac duymurdu, çünki onlar dərin inama malik idilər, onlardan sonra yaşayanların isə inamı daha zəif idi [16].

Yuxuların kateqoriyaları

Peyğəmbər ﷺ demişdir: "Yuxu görüntüsü üç cür olur: Allahdan gələn yuxu görüntüsü, insanı məyus etmək məqsədilə şeytandan gələn yuxu görüntüsü və insanın ayıq vaxtı düşündüyünün sonra yuxuda görməsi ilə bağlı olan yuxu görüntüsü" [17][18]. Bu hədis əsasında müsəlman alimləri yuxu görüntülərini növbəti kateqoriyalara bölür:

  • rəhmani — ilahi yuxu. Bu növ yuxu görüntülərini həqiqi adlandırırlar. Belə yuxular mələklər vasitəsilə Allahdan gələn əsl təlqinlərdir. Peyğəmbər ﷺ onlara mübəşşirat ("xoş xəbər gətirənlər") adını vermişdir. O demişdir ki, hərçənd peyğəmbərlərin gəlişi başa çatmış, ancaq mübəşşirat, yəni müsəlmanların həqiqi yuxuları qalmışdır [19][20]. Bu yuxular insanlar üçün yol göstərən olacaq və onların yolunu işıqlandıracaq.
  • şeytani — şeytan yuxusu. Bu şeytan tərəfindən qorxutma, yalan və həvəsoyatma nəticəsində yaranmış yalançı yuxulardır. Onlar insanları pislik eləməyə itələyirlər. Belə yuxuları başqalarına danışmaq və yozmaq tövsiyə edilmir.
  • nəfsani — bizim qəlbimizin tünd tərəfinin (nəfs) törəməsi olan yuxudur. Belə yuxular gündəlik qayğılar, ehtiraslar və boş xəyallar təsiri altında, həmçinin insanın yuxu zamanı məruz qaldığı xarici təsirlərin nəticəsində yaranır. [21][16]

İmam İbn Həcər əl-Asqaləni demişdir ki, bütün yuxular iki növə bölüşür:

  • röya sadiqə — peyğəmbərlərə və möminlər sırasından onların yolunu gedənlərə xas olan həqiqi yuxulardır. Bəzən belə yuxuları başqa insanlar görə bilər (məsələn, imansız çarın gördüyü və Yusif peyğəmbərin (мир ему)) ona yozduğu həqiqi yuxu). Yuxuda görülmüşlərə uyğun olaraq gerçəkləşən yuxu görüntüləri həqiqi adlanır. Ən yaxşı dini yuxulardan biri möminin yuxuda Məhəmmədi peyğəmbəri ﷺ görməsidir. Hədisdə deyilir: "Kim yuxuda məni görmüşsə, o kəs həqiqətən məni görmüşdür, şeytan mənim cildimdə görünə bilməz". Başqa deyimdə sahabə Əbu Hüreyrə deyir: "Mən eşitdim ki, Peyğəmbər ﷺ dedi: „Yuxuda məni görən kəs gerçəkdə də görəcək, şeytan isə mənim görünüşümü ala bilməz” [22].


  • adqas — heç bir mənası olmayan yuxulardır. Belə yuxular bir neçə növə bölünür:
  1. şeytanın insanı kədərə qərq etmək məqsədi olan qəddar oyunudur. Məsələn, insan yuxuda görür ki, onun boynunu vururlar və o, onun arxasınca yollanır. Və ya onu elə bir qorxu bürüyür ki, heç kəs onu bu qorxudan qurtara bilmir və buna bənzər digər yuxular.
  2. guya mələklərin insana qadağan edilmiş və ya onun kimi sağlam düşüncəyə zidd olan iş tutmağı əmr etməsi.
  3. insanın ayıq vaxtı haqqında düşündüyü və ya arzu etdiyi şeyləri yuxusunda görməsi. Və ya onun adətən ayıq vaxtı yaşadığı hadisələrin yuxusuna girməsi, və ya onun daha çox olduğu əhval-ruhiyyəsinə uyğun yuxu görməsi. Yuxular çox vaxt gələcəyə, bir çox hallarda — indiki zamana və nadir hallarda keçmişə toxunur [23][16].

Möminin yuxu görüntülərinə münasibəti haqqında hədislər

  • İmamı əl-Buxari Əbu Səid əl-Xudridən (да будет доволен им Аллах) hədis gətirir ki, o, Peyğəmbərin ﷺ bunları dediyini eşitmiş olub: "Əgər sizdən kimsə xoş yuxu görərsə, o zaman, o, həqiqətən, Allahdan gəlir, və qoy o, ona görə Allaha şükür eləsin və onu dostlarına danışsın. Əgər kimsə xoş olmayan yuxu görərsə, o zaman o, şeytandan gəlir, və qoy o, Allahdan onu bu yuxunun şərindən qorumasını diləsin və onu heç kəsə danışmasın, və o zaman o, ona heç bir ziyan gətirməyəcək".
  • Ət-Tirmizi və başqaları Əbu Hüreyrədən (да будет доволен им Аллах) hədis gətirir ki, o, Peyğəmbərin ﷺ dediyini çatdırır: "Əgər sizdən kimsə yaxşı yuxu görərsə, qoy onu yozsun və danışsın. Əgər pis yuxu görərsə, qoy onun yozumunu aramasın və onu danışmasın".
  • İmamlar əl-Buxari və Müslüm Əbu Səlamdan (да будет доволен им Аллах) hədis gətirirlər ki, orada o deyir: "Mən yuxular görürdüm ki, onlar həmişə mənim xəstələnməyimə səbəb olurdu, ta o vaxtadək ki, mən Peyğəmbərin ﷺ sözlərini eşitdim: Yaxşı yuxu Allahdandır və əgər sizdən kimsə xoş yuxu görərsə, qoy onu özü sevdiyi və danışmaq istədiyi kəslərdən başqa heç kəsə danışmasın. Əgər xoşagəlməz yuxu görərsə, qoy Allahdan onu bu yuxunun şərindən və şeytanın şərindən qorumasını diləsin, 3 dəfə sola tüpürsün və heç kəsə onu danışmasın, çünki yalnız o zaman o, ona ziyan gətirməyəcək. Müslümdən gələn hədisdə isə deyilir: ... və əgər o, yaxşı yuxu görərsə, qoy ona sevinsin və onu sevdiyi insandan başqa heç kəsə danışmasın.
  • Müslüm Cabirdən (да будет доволен им Аллах) hədis gətirir ki, orada Peyğəmbər ﷺ deyir: Əgər sizdən kimsə xoşuna gəlməyən yuxu görərsə, qoy 3 dəfə sola tüpürsün və Allahdan onu şeytandan qorumasını diləsin və sonra bir böyürdən o birinə çevrilsin.
  • Müslüm həmçinin Əbu Hüreyrədən (да будет доволен им Аллах) hədis gətirir: " Əgər sizdən kimsə ona xoş olmayan yuxu görərsə, qoy qalxsın, dəstəmaz alsın, dua eləsin (namaz qılsın) və onu heç kəsə danışmasın". [24].


Суждение ислама о сновидениях

Мусульманские учёные единодушны в том, что сновидения пророков являются откровением, так как они защищены от шайтана. По этой причине пророк Ибрахим (мир ему) хотел выполнить приказ Аллаха, который он увидел во сне о необходимости принести в жертву своего сына Исма‘иля (Измаил) (мир ему). Что же касается сновидений обычных людей, то их следует рассматривать сквозь призму ясных откровений, если будут соответствовать им, иначе, их нельзя принимать во внимание. Это очень серьёзный вопрос, относительно которого заблуждаются многие еретики[16].

Однажды имама Малика спросили: «Толкует ли сны каждый подряд?» Он ответил: «Разве играют с тем, что имеет отношение к пророчеству?! Никто не толкует сон, кроме того, кто разбирается в этом. Если человек увидел благое, пусть рассказывает об этом, а если увидел то, что ему не понравилось, то пусть говорит благое или молчит»[25].

Ибн аль-Каййим сказал: «Толкование снов и издание фатв — собратья. Муфтий, толкователь снов и врач одинаковы в этом, они имеют доступ к тайнам людей, чего нет у других. Поэтому они должны утаивать то, что не должно быть раскрыто». Далее, толкователи никогда не должны спешить в выводах, когда объясняют сны. Они должны учитывать опасность этого, так же как и искушение и бахвальство этим, которые это может вызвать. Они должны также принимать во внимание, что их ситуация является более критической, нежели положение муфтиев и учёных. Ибн ‘Абд аль-Барр передал, что Хишам ибн Хассан сообщил: «Ибн Сирина спрашивали о сотнях снов, и он ничего не объяснял, прежде чем сказав: „Бойтесь Аллаха в своём бодрствовании, ибо то, что вы видите в своем сне, никогда не навредит вам“. А когда он растолковывал, он говорил: „Я растолковываю только из предположений, а предположения могут быть верны или неверны“». Если это — высказывание лидера толкователей снов его эпохи и более поздних поколений, что же тогда говорить о тех, кто пришёл после него. В настоящий момент самой авторитетной книгой по толкованию снов от ученого раннего ислама, в которой он собрал тысячи толкований снов известна как «Тафсир снов Ибн Сирина»[26]. Однако, согласно некоторым источникам, многие из исследователей сомневаются в том, что книга «Тафсир снов» принадлежит Ибн Сирину. Поэтому, нет уверенности в том, что данная книга принадлежит перу этого великого учёного[16].

Следует отметить, что в наши дни мы являемся свидетелями того, как некоторые люди превращают толкование снов в прибыльную профессию и вводят людей в заблуждение, вкось и вкрив толкуя сны. Нельзя доверять таким людям и верить тому, как они истолковали ваши сны. Стоит также отметить, что сновидения и толкования не дают точных знаний, кроме снов пророков и их же толкований. По этой причине будет неправильным устанавливать или отменять религиозные решения, опираясь на сновидения, а также в соответствии с ними направлять свою жизнь. Как само сновидение, так и его толкование касаются только того человека, которому оно приснилось. Поэтому неприемлемо, чтобы другие люди на основе этого толкования принимали какие-то решения[21]. Имам аш-Шатыби сказал: «Польза от снов — это либо радость, либо предостережение, и не более этого. А что касается извлечения из них каких-то шари‘атских законоположений, то это не делается»[27].

Толкование снов пророками и сподвижниками

Сны пророков, как было сказано выше, — это откровение от Аллаха. Например, в Коране передается об истории пророка Ибрахима (мир ему), который увидел во сне, что он приносит в жертву своего сына. Также известна история о пророке Йусуфе (мир ему), переданная в Коране. Он увидел во сне Солнце, Луну и одиннадцать звёзд, совершающих земной поклон (суджуд). Через некоторые время стало известно толкование этого сна: его родители и братья сделали ему земной поклон в качестве приветствия. По этому поводу сказано в суре Йусуф, о том, что пророк Йусуф (мир ему) сказал: « О, отец мой! Это является толкованием того сна, который я увидел. Аллах хотел, чтобы это было истиной. [12:100] ».

Известно, что пророк Мухаммад ﷺ толковал некоторые свои сны и сны сподвижников. Так, передал аль-Бухари, что Пророк ﷺ сказал: «Однажды во сне мне принесли сосуд с молоком. Я пил из него, пока не увидел, что жидкость начала выливаться из-под ногтей. Затем оставшееся я отдал ‘Умару». Пророка ﷺ спросили: «О, Посланник Аллаха! Какое толкование этого сна?» Он ответил: «Это — знание». Также имам аль-Бухари передал хадис, в котором Пророк ﷺ толковал сон его сподвижника ‘Абдуллаха ибн Саляма (да будет доволен им Аллах)[28]. От Ибн ‘Умара (да будет доволен им Аллах) сообщается, что Пророк ﷺ сказал: «Я увидел во сне, как чёрная женщина с растрепанными волосами вышла из Медины и остановилась в селении Махйя’а, и истолковал этот сон как то, что туда была перенесена эпидемия чумы, которая прежде была в Медине»[29]. От Ибн ‘Аббаса (да будет доволен им Аллах) и Абу Хурайры (да будет доволен им Аллах) сообщается, что один человек пришёл к Пророку ﷺ и попросил растолковать его сон. Абу Бакр (да будет доволен им Аллах) с разрешения Пророка ﷺ растолковал сон этого человека, а потом сказал: «А теперь скажи мне, о посланник Аллаха, да станет мой отец выкупом за тебя, прав я был или ошибся?». Пророк ﷺ сказал: «В чём-то ты был прав, а в чём-то ошибся». Абу Бакр (да будет доволен им Аллах) сказал: «Клянусь Аллахом, ты должен сказать мне, в чём я ошибся!» — на что Пророк ﷺ сказал: «Не клянись»[30][31].

Методы толкования снов

Имам аль-Багави сказал: «Толкование снов подразделяется на категории. Сны могут быть истолкованы в свете Корана и сунны, или согласно пословицам, известным среди людей, а также именами, метафорами и понятиями противоположностей»[32]. Ниже приведены некоторые примеры[16]:

Толкование снов в свете Корана
  • Верёвка означает союз, потому что Всевышний сказал: « Крепко держитесь за вервь Аллаха все вместе. [3:1003] ».
  • Корабль следует толковать как спасение, ибо Всевышний Аллах говорит: « …И Мы спасли его (Ноя) и тех, кто были на ковчеге… [29:15] ».
  • Древесину можно понимать как лицемерие в вере, так как Всевышний говорит: « …они (лицемеры) подобны приставным столбам… [63:4] ».
Толкование снов в свете сунны
  • Ворона олицетворяет нечестивца (фасик), потому что Пророк ﷺ назвал её так.
  • Ребро и стеклянные изделия символизируют женщин, со слов Пророка ﷺ «Женщина создана из ребра», и его слов своему сподвижнику: «Горе тебе, о Анджаша! Обходись со стеклянными сосудами (то есть женщинами) бережнее»[19][20].
  • Рубаха, по словам Пророка ﷺ символизирует веру, религию: «Я увидел во сне людей, которые явились передо мной одетыми в рубахи, длина которых одним доходила до груди, а другим — ниже этого. Затем передо мной явился ‘Умар ибн аль-Хаттаб в рубахе, которую он волочил за собой». Сподвижники спросили: «Что же это означает, о Посланник Аллаха?». Он ответил им: «Веру».
Толкование снов согласно пословицам
  • Копание ямы означает коварство, как говорится у людей: «Тот, кто копает яму (другому), попадёт в неё сам».
Толкование снов с помощью имён
  • Если приснился человек, которого зовут Рашид («благоразумный»), — это толкуется благоразумием и правотой.
  • Если его имя Салим («безопасный», «благополучный») — это толкуется его безопасностью и благополучием.
Толкование снов понятиями противоположностей
  • Страх означает безопасность, потому что Всевышний сказал: « …и (Он непременно) сменит их страх на безопасность. [24:55] ».

Подробнее об этом можно узнать в специальных источниках, посвященных данной теме[33].

Факторы, способствующие созерцанию правдивых снов

Искренний верующий может удостоиться возможности увидеть правдивый сон. В хадисе сказано: «Правдивость сна связана с правдивостью того, кто увидел его, и самый правдивый сон — у самых правдивых людей»[34]. Согласно мусульманским источникам, тот, кто желает, чтобы его сновидения были правдивыми, должен говорить только правду, употреблять в пищу только дозволенное, следовать велениям шариата и остерегаться того, что запретили Аллах и Его Посланник. Также он должен ложиться спать, находясь в состоянии полного ритуального очищения, обратившись в сторону киблы и поминая Аллаха пока его не одолеет сон. Сновидения таких верующих почти всегда сбываются.

Самый правдивый сон, тот, который был увиден незадолго до наступления времени утренней молитвы (сухур), так как в это время милость и прощение становятся очень близкими, а шайтаны затихают. Ложные сны бывают, наоборот, при наступлении сумерек, когда распространяются шайтаны и дьявольские души[35].

Положение того, кто рассказывает о том, чего на самом деле он во сне не видел

  • Передают со слов Ибн ‘Аббаса (да будет доволен им Аллах), что Пророк ﷺ сказал: «(В мире ином) на того, кто станет рассказывать о том, чего на самом деле он во сне не видел, будет возложена обязанность связать узлом два ячменных зерна, чего он никогда сделать не сможет; в День воскресения ухо подслушивавшего разговоры людей, не желавших этого (или: убегавших от него), зальют расплавленным свинцом, а того, кто создавал изображения, подвергнут мучениям, обязав его вдохнуть в них (душу, чего он никогда не сможет сделать)».
  • Передают со слов Ибн ‘Умара (да будет доволен им Аллах), что посланник Аллаха ﷺ сказал: «Поистине, к (наихудшим видам) лжи (относятся рассказы человека) о том, что он видел во сне то, чего на самом деле не видел»[36].

Желательные действия для того, кто увидел благоприятный сон

В свете вышеупомянутых пророческих преданий можно констатировать, что тому, кто увидел хороший сон желательно совершить 4 вещи:

  • Восхвалить Всевышнего Аллаха за этот сон;
  • Радоваться и ожидать хорошего;
  • Рассказать сон тому, кого он любит и желает добра, но никак не тому, кого он не любит и кто желает ему зла;
  • Растолковать его правильно и хорошо, потому что сон сбывается так, как его растолкуют[33].

Желательные действия для того, кто увидел неприятный сон

Тому, кто увидит плохой сон желательно соблюсти семь вещей; если он их совершит, то этот сон не принесёт ему вреда по воле Всевышнего Аллаха:

  • Попросить у Аллаха защиты от зла, привидевшегося в этом сне;
  • Трижды попросить у Аллаха защиты от шайтана;
  • Трижды поплевать в левую сторону;
  • Поменять положение, например, перевернуться с левого бока на правый;
  • Совершить молитву (намаз);
  • Не рассказывать его никому;
  • Не толковать его для себя[33].

Мольба того, кто желает увидеть благой сон и не видеть плохого сна

‘Урва ибн аз-Зубайр (да будет доволен им Аллах) рассказывал: «Когда ‘Аиша (да будет доволен ею Аллах) собиралась спать, она произносила: „О Аллах, поистине, я прошу Тебя о благом сновидении, которое будет правдивым, а не лживым, приносящим пользу, а не вред (اللَّهُمَّ إِنِي أَسْأَلُكَ رُؤْياَ صَالِحَة صَادِقَة غَيْرَ كَاذِبَة نَافِعَة غَيْرَ ضَارَّة‎; Аллахумма, инни ас’алюка ру’йа с̣а̄лих̣а, с̣а̄дик̣а, гайра ка̄з̱иба, на̄фи‘а, гайра д̣а̄рра)“»[37][38]. Когда она произносила эти слова, то люди знали, что она уже не будет разговаривать, пока не наступит рассвет или не проснётся ночью[39][40].

Qeydlər

  1. ↑ Quran, 12:5; 12:43; 12:100; 17:60; 37:105; 48:27.
  2. ↑ Quran, 30:23; 39:42.
  3. ↑ Quran, 8:43; 37:102.
  4. ↑ Quran, 10:64.
  5. ↑ Quran, 12:44; 21:5.
  6. ↑ Quran, 12:5; 12:43; 12:44; 12:100.
  7. ↑ Quran, 37:102; 37:105.
  8. ↑ Kinberg L., 2001.
  9. ↑ Шаблон:Бухари
  10. ↑ Муслим ас-Сахих. — № 231.
  11. ↑ al-Buhari as-Sahih. — № 6472.
  12. ↑ Муслим ас-Сахих. — № 4201.
  13. ↑ 13,0 13,1 al-Buhari as-Sahih. — № 3292.
  14. ↑ Муслим ас-Сахих. — № 2261.
  15. ↑ Муслим ас-Сахих. — № 2263.
  16. ↑ 16,0 16,1 16,2 16,3 16,4 16,5 آداب الرؤى وتفسير الأحلام // IslamQA.info. (ар.)
  17. ↑ al-Buhari as-Sahih. — № 6499.
  18. ↑ Муслим ас-Сахих. — № 4200.
  19. ↑ 19,0 19,1 Ошибка цитирования: Неверный тег <ref>; для сносок Бухари не указан текст
  20. ↑ 20,0 20,1 Муслим ас-Сахих.
  21. ↑ 21,0 21,1 3 вида снов с точки зрения Ислама // Islam-Today.ru.
  22. ↑ al-Buhari as-Sahih. — № 2084.
  23. ↑ Ибн Хаджар аль-Аскаляни Фатх аль-Бари. — 12/352—354.
  24. ↑ Рамазанов, А. А что будет, если во сне увидеть … ? // As-salam.ru.
  25. ↑ Ибн ‘Абд аль-Барр ат-Тамхид. — 2/180.
  26. ↑ Толкование снов в исламе // IslamTV.ru.
  27. ↑ Ибрахим аш-Шатыби аль-И‘тисам. — 2/93.
  28. ↑ Сны и их толкования // Islam.net.ua.
  29. ↑ al-Buhari as-Sahih. — № 7038.
  30. ↑ al-Buhari as-Sahih. — № 2091.
  31. ↑ تفسير الرؤيا جائز // IslamWeb.net. (ар.)
  32. ↑ аль-Багави Шарх ас-Сунна. — 12/220.
  33. ↑ 33,0 33,1 33,2 Пути толкования: методы и правила // Священный-коран.рф.
  34. ↑ Муслим ас-Сахих. — № 4200.
  35. ↑ Ибн аль-Каййим аль-Джавзиййа Мадаридж ас-саликин. — 1/50-52.
  36. ↑ al-Buhari as-Sahih. — № 2089—2090.
  37. ↑ أثر عائشة في إذا أرادت النوم بسؤالها الرؤيا // IslamWeb.net. (ар.)
  38. ↑ أذكار ما قبل النوم(للجوالات)(لا تنسى إضافة برنامج الورد الى جوالك) // AlMeshkat.net. (ар.)
  39. ↑ باب ما يقال عند الصباح وعند المساء // IslamPort.com. (ар.)
  40. ↑ Ибн Хаджар аль-Аскаляни Натаидж аль-афкар. — 204.

Ədəbiyyat

İstifadə edilən ədəbiyyat
Первоисточники
  • Abū l-Layth al-Samarqandī, Tafsīr.
  • Ālūsī, Rūḥ.
  • Baghawī, Maʿālim.
  • Ibn ʿAṭiyya, Muḥarrar.
  • Kāshānī, Ṣāfī.
  • Muqātil, Tafsīr.
  • Qurṭubī, Jāmiʿ.
  • Qushayrī, Abū l-Qāsim, al-Risāla al-Qushayriyya. — Beirut, 1987.
  • Rāzī, Tafsīr.
  • Shawkānī, Tafsīr.
  • Suyūṭī, Durr.
  • Wāḥidī, Wasīṭ.
Дополнительная литература

Məqalə haqqında məlumat

  • Müəllif: д-р ислам. наук Гасанов, М. Ш.; E-mail: feedback@quranacademy.org.
  • Biblioqrafik istinad: Yuxu [Elektron resurs] // QuranAcademy.org: Quran Akademiyası. 2016—2018 il.
  • URL: http://az.quranacademy.org/encyclopedia/article/Ruya
  • İlk dərc edilməsi tarixi: 28 июля 2017 il.
Основной автор этой статьи — участник MaxAK. Если вы хотите обсудить содержание статьи, то перейдите на страницу обсуждения статьи или на страницу обсуждения участника.

Ссылки: Цитаты / Просмотр (адм) / Википедия / Integrated EQ / Brill: 2-nd, THREE


Мета-теги:  / Google / Яндекс :